image
ხ. წიქარიშვილი, მ. ცინცაძე, გ. ცინცაძე, †რ. ჩაგუნავა

მექვევრეობა ძველ საქართველოში

უაკ: 663.2

მონოგრაფიაში, არქეოლოგიური და ეთნოგრაფიული მასალების შესწავლის საფუძველზე, დადგენილია ქვევრის მრავალსაუკუნოვანი ფუნქციონირების განმავლობაში, საეტაპო მნიშვნელობის სტადიები. იგი ეხება-ქვევრის შექმნის, მიწაში განთავსების, ქვევრის ქურის ახალი კონსტრუქციის შემუშავების, ციხე-სიმაგრეებში გამოყენების, ქვევრის ფორმებისა და ზომების საბოლოოდ დადგენის, ჩაკირვის და ჩასავალის შემოღების ღონისძიებებს.
შესწავლილი და დაზუსტებულია ქვევრის დამზადების მრავალეტაპიანი ტექნოლოგია, რომელიც მოიცავს თიხის მოპოვებას, მის დამუშავებას, ქვევრის აგებას, შრობას, გამოწვის ოპერაციების სწორად წარმართვას. დასაბუთებულია ქვევრის მიწაში განთავსების უპირატესობები, ჩაკირვა-ჩადუღაბების აუცილებლობა და ქვევრის მიწიდან ამოღების საინტერესო წესი, რომელიც უზრუნველყოფდა მის დაუზიანებლად და უსაფრთხოდ ამოღებას და სხვა ადგილზე გადატანას.

განხილულია ქვევრის, როგორც ღვინის ჭურჭლის უპირატესი მხარეები სხვა ჭურჭელთან შედარებით. რაც აიხსნება, მისი მიწაში განთავსების გამო, ტემპერატურული რეჟიმის ბუნებრივი დაცვით, კონუსური ძირის გამო ღვინო-მასალებში დალექვის, დაწმენდის და დაღვინების პროცესის უკეთ მიმდინარეობით. შეგროვებულია ქვევრის რეცხვის უძველესი წესები. ქვევრი იყო არა მარტო ღვინის დასაყენებელი და შესანახი ჭურჭელი, არამედ ფართოდ გამოიყენებოდა სხვადასხვა პროდუქტის შესანახადაც. უძველეს დროში ქვევრს მეორეული დანიშნულებით მიცვალებულთა დასაკრძალავადაც იყენებდნენ. ნაშრომში აღწერილია ქართულ ყოფაში მნიშვნელოვანი ადგილის მქონე საზედაშე ქვევრების ტრადიცია; ქვევრის მნიშვნელობა „სამთო-მეღვინეობის“ განვითარების და ციხე-სიმაგრეებში თავდაცვასთან დაკავშირებულ საქმეშიც.

ქართველებმა თავისი მრავალსაუკუნოვანი ისტორიის განმავლობაში შექმნეს მევენახეობა-მეღვინეობის მაღალი და ორიგინალური კულტურა, რომელიც წარმოუდგენელია ქვევრის გარეშე. ეს გარემოება თავისთავად განსაზღრავს იმ უდიდეს მნიშვნელობას, რომელიც ქვევრს უნდა ჰქონოდა მოპოვებული საქართველოს ყოფაში. შესაბამისად, წინამდებარე მონოგრაფია საინტერესოა მკითხველისათვის თავისი აქტუალობითა და მნიშვნელობით.

 

 

image
ზ. გამეზარდაშვილი

ხასიათი - მხატვრული განზოგადების ფორმა

უაკ: 001.4

მონოგრაფიაში გაანალიზებულია გმირული ხასიათის, როგორც ცნების შინაარსი და მისი ეთიკურ-ფილოსოფიური ასპექტები. მითითებულია, რომ გმირული, როგორც ესთეტიკური კატეგორია, ორგანულ კავშირშია მშვენიერთან, ამაღლებულთან და ტრაგიკულთან. არის მსჯელობა გმირული ხასიათის გარემოსთან მიმართების შესახებ, კერძოდ, გმირისა და სინამდვილის ტრაგიკული შეუსაბამობის გარშემო, გმირულ ქმედებაში ორი საწყისის გამოვლენის ტიპოლოგიურ საფუძველზე-ჰამლეტურ და დონ კიხოტურ ხასიათებზე.

ზოგადი თეორიული მონაცემები გმირული ხასიათის რაობის შესახებ, ეფუძნება ევროპული და ქართული მწერლობიდან შერჩეულ შედევრებს.
მონოგრაფია განკუთვნილია ბაკალავრიატის, მაგისტრატურის, დოქტორანტურის სტუდენტებისა და ამ დარგში მომუშავე სპეციალისტებისათვის.

 

 

image-1
მ. ცინცაძე, ი. შარია, თ. გიორგაძე, გ. ცინცაძე

Co(II)-სა და Ni(II)-ის კოორდინაციული ნაერთები აზოტ- და ჟანგბადშემცველ ლიგანდებთან - ჰეტეროციკლური რიგის წარმოებულებთან (მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ჰიდრაზონებთან)

უაკ: 54

მონოგრაფიაში „Co(II)-სა და Ni(II)-ის კოორდინაციული ნაერთები აზოტ- და ჟანგბადშემცველ ლიგანდებთან – ჰეტეროციკლური რიგის წარმოებულებთან (მეტა-ნიტრო¬ბენზალდეჰიდის ჰიდრაზონებთან)“ – მოცემულია მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონის (L) და მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის მეტა-ნიტრობენზოილჰიდრაზონის (L') მოლეკულების სინთეზის მეთოდები, მათი კვლევა AM1 კვანტურ-ქიმიური მეთოდით და კომპლექსწარმოქმნის უნარი.

მოცემულია ასევე მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონთან (L) და მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის მეტა-ნიტრობენზოილჰიდრაზონთან (L') ლითონების, კერძოდ, Co(II)-სა და Ni(II)-ის როდანიდული და ნიტრატული მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონთან (L) და ჰალოგენური, როდანიდული, ნიტრატული კომპლექსნაერთები მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის მეტა-ნიტრობენზოილჰიდრაზონთან (L') კოორდინაციული ნაერთების სინთეზი და მათი ფიზიკურ-ქიმიური თვისებები, შთანთქმის იწ სპექტრები, აღნაგობა, თერმოგრავიმეტრული და კალორიმეტრული კვლევა.

ნაშრომში ნაჩვენებია მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონთან კობალტ(II)-ის და ნიკელ(II)-ის ქლორიდების ბიოლოგიური აქტიურობა.

მონოგრაფია განკუთვნილია ქიმიკოსებისათვის, ბიოლოგებისათვის, უმაღლესი სასწავლებლის პედაგოგებისათვის, მაგისტრანტების, დოქტორანტებისა და ყველა დაინტერესებული პირისათვის.

 

 

image
მ. ცინცაძე, ი. შარია, თ. გიორგაძე, გ. ცინცაძე

Co(II)-სა და Ni(II)-ის კოორდინაციული ნაერთები აზოტ- და ჟანგბადშემცველ ლიგანდებთან - ჰეტეროციკლური რიგის წარმოებულებთან (მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ჰიდრაზონებთან)

უაკ: 54

მონოგრაფიაში „Co(II)-სა და Ni(II)-ის კოორდინაციული ნაერთები აზოტ- და ჟანგბადშემცველ ლიგანდებთან – ჰეტეროციკლური რიგის წარმოებულებთან (მეტა-ნიტრო¬ბენზალდეჰიდის ჰიდრაზონებთან)“ – მოცემულია მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონის (L) და მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის მეტა-ნიტრობენზოილჰიდრაზონის (L') მოლეკულების სინთეზის მეთოდები, მათი კვლევა AM1 კვანტურ-ქიმიური მეთოდით და კომპლექსწარმოქმნის უნარი.

მოცემულია ასევე მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონთან (L) და მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის მეტა-ნიტრობენზოილჰიდრაზონთან (L') ლითონების, კერძოდ, Co(II)-სა და Ni(II)-ის როდანიდული და ნიტრატული მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონთან (L) და ჰალოგენური, როდანიდული, ნიტრატული კომპლექსნაერთები მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის მეტა-ნიტრობენზოილჰიდრაზონთან (L') კოორდინაციული ნაერთების სინთეზი და მათი ფიზიკურ-ქიმიური თვისებები, შთანთქმის იწ სპექტრები, აღნაგობა, თერმოგრავიმეტრული და კალორიმეტრული კვლევა.

ნაშრომში ნაჩვენებია მეტა-ნიტრობენზალდეჰიდის ბენზოილჰიდრაზონთან კობალტ(II)-ის და ნიკელ(II)-ის ქლორიდების ბიოლოგიური აქტიურობა.

მონოგრაფია განკუთვნილია ქიმიკოსებისათვის, ბიოლოგებისათვის, უმაღლესი სასწავლებლის პედაგოგებისათვის, მაგისტრანტების, დოქტორანტებისა და ყველა დაინტერესებული პირისათვის.

 

 

image
მ. მარდაშოვა, ხ. ავალიანი, ა. ქემოკლიძე

მუხრანის წყალამღების ტერიტორიის ჰიდროგეოლოგიური პირობები და საექსპლუატაციო ჭაბურღილების ჰიდროდინამიკური რეჟიმის შესწავლა

უაკ: 55/556

მონოგრაფიაში განხილულია მუხრანის წყალამღებზე ჩატარებული კომპლექსური ჰიდროგეოლოგიური კვლევების შედეგები და შესრულებული სამუშაოების მონაცემები, აგრეთვე არსებული საფონდო და ლიტერატურული წყაროების ანალიზის შედეგად დაგროვილი საკმაოდ დიდი რაოდენობის ფაქტობრივი მასალის მუხრანის წყალამღების ტერიტორიაზე მოქმედი ჭაბურღილების მწარმოებლურობის, მათში წნევიანი მიწისქვეშა წყლების დონეების განაწილების, წყალშემცველი ჰორიზონტების გავრცელებისა და ვერტიკალურ ჭრილში მათი განლაგების, სასაზღვრო ჰიდროდინამიკური პირობების, დროში დონეების ცვალებადობის, მიწისქვეშა წყლების ფიზიკური თვისებებისა და ქიმიური შედგენილობის, ამ წყლების ბაქტერიოლოგიური მდგომარეობის, საბადოზე სანიტარიული პირობებისა და სხვა აუცილებელი პარამეტრების შესახებ, რომელთა სისტემატიზაციის გზით შესაძლებელი გახდა წყალამღების ტერიტორიაზე მიწისქვეშა წნევიანი წყლების საექსპლუატაციო მარაგების დიდი სიზუსტით შეფასება.

ჩატარებული კომპლექსური საველე, ლაბორატორიული და კამერალური ჰიდროგეოლოგიური კვლევების შედეგად გამოვლენილია მუხრანის არტეზიული აუზის ჰიდროგეოლოგიური პირობები, მანამდე შეუსწავლელი თავისებურებები.

მუხრანის წყალამღების ჭაბურღილებში ჩატარებული საველე საცდელ-ფილტრაციული ამოტუმბვების მონაცემებით ირკვევა, რომ მუხრანის არტეზი-ული აუზის წნევიანი წყალშემცველი ჰორიზონტები მაღალი ფილტრაციული პარამეტრებით (ფილტრაციის კოეფიციენტი, წყალგამტარობა, პიეზოგამტარობის კოეფიციენტი) ხასიათდება. აღნიშნულ ფაქტორს ერთვის აუზის ერთგვარად ჩაკეტილი, ფართობით არცთუ დიდი ჰიდროგეოლოგიური სტრუქტურის ინტენსიური კვება არა მხოლოდ მდინარეების - ქსნისა და არაგვის მძლავრი ფილტრატების ხარჯზე, არამედ ჩრდილოეთიდან და სამხრეთიდან შემომსაზღვრელ ქედებზე ფორმირებული მნიშვნელოვანი მიწისქვეშა ჩამონადენების ხარჯზეც. ბუნებრივი ფაქტორების ამგვარი ხელსაყრელი შერწყმა განაპირობებს აუზის ფარგლებში მიწისქვეშა წნევიანი წყლების ასეთი სტრუქტურისთვის, შეიძლება ითქვას, კოლოსალური რესურსის ჩამოყალიბებას, რაც მუხრანის არტეზიული აუზის წყლებს დედაქალაქის (და არა მხოლოდ დედაქალაქის) სასმელი წყალმომარაგების უალტერნატივო წყაროდ აქცევს.

მონოგრაფია განკუთვნილია დარგის სპეციალისტების, მიწისქვეშა წყლების რესურსებისა და მარაგების საკითხებით დაინტერესებული სტუდენტებისა და მკითხველისათვის.

 

 

image
გ. ჯოლია

განათლება და დასაქმება ციფრულ გარემოში

უაკ: 330/37

მონოგრაფიაში განხილულია ციფრული ეკონომიკის წარმოშობის წანამძღვრები არსი, გენეზისი, თავისებურებები, პრინციპები, კონცეფციები, ასევე ინდუსტრიული ეპოქის საგანმანათლებლო მოდელის ხარვეზები და მისი პოსტინდუსტრიული მოდელით შეცვლის აუცილებლობა, განათლების არსის, მიზნისა და დანიშნულების ცვლილება, სწავლების ციფრული ტექნოლოგიების უპირატესობები, განათლების თანამედროვე მიდგომები, პარადიგმები და კონცეფციები, უნივერსიტეტების ახალი მოდელები, ციფრული წიგნიერება (უნარ-ჩვევები) და სხვ. შეფასებულია შრომის ბაზრის ტრანსფორმაციისა და დასაქმების აქტუალური საკითხები ციფრულ გარემოში.

მონოგრაფია გათვალისწინებულია ეკონომიკისა და ბიზნესის სპეციალობის სტუდენტებისა და საზოგადოების ციფრული ტრანსფორმაციის პრობლემებით დაინტერესებული პირებისათვის.

 

 

image-1
ე. მაღრაძე

ქართულ-ბიზანტიური ტიხროვანი მინანქრის მინერალოგიურ თავისებურებათა კვლევა ინოვაციური მეთოდებით

უაკ: 666.29

მონოგრაფიაში წარმოდგენილია ოქროს საფუძველზე შესრულებული შუა საუკუნეების ქართულ-ბიზანტიური ტიხროვანი მინანქრის ტექნოლოგიის კვლევის საკითხები. ეს ტექნოლოგია თავისი არსით მკვეთრად განსხვავდება მაშინდელ მსოფლიოში გავრცელებული ფერადი დეკორატიული მინით ლითონის ნაკეთობების შემკობის სხვა ხერხებისა და მეთოდებისაგან. ნაშრომი ამ განმასხვავებელი ფაქტების, ტიხროვანი მინანქრისათვის საჭირო ფერადი დეკორატიული მინისა და ძვირფასი ლითონის – ოქროს მინერალოგიურ თავისებურებათა კვლევის შედეგებია, რომელიც თანამედროვე ზუსტი ანალიზური ხელსაწყოების გამოყენებით განხორციელდა. მონოგრაფიაში ყურადღება გამახვილებულია საქართველოს ტერიტორიაზე გამოვლენილი ფერადი დეკორატიული მინის არტეფაქტებისა და ჩვენს დრომდე მოსული მინანქროვანი ძეგლების კვლევის საკითხებზე. ეს არის მცდელობა იმის დასადგენად თუ რა ინტელექტუალური და მატერიალური საშუალებები შეიძლება არსებულიყო უძველეს საქართველოში ესოდენ რთული, ძვირად ღირებული ტექნოლოგიის ადგილობრივი წარმოებისათვის.

მონოგრაფიაში განხილული საკითხები დიდ დახმარებას გაუწევს ამ სფეროში მოღვაწე სპეციალისტებს, აგრეთვე სტუდენტებს და აღნიშნული ტექნოლოგიით დაინტერესებულ მკითხველთა წრეს.

 

 

image-1
დ. გურგენიძე, რ. ხუროძე, დ. გორგიძე, ი. გორგიძე, ა. გრიგოლიშვილი, ნ. იაშვილი, ქ. მახაშვილი, შ. ნაჭყებია, ო. წეროძე

ცნობილი და უცნობი პოლიტექნიკოსები

უაკ: 929

საქართველოში საინჟინრო მეცნიერებისა და ტექნიკის განვითარებაში განსაკუთრებული წვლილი მიუძღვით მსოფლიოში ცნობილ ქართველ მეცნიერებს.

აღსანიშნავია, რომ საინჟინრო, საინჟინრო-ტექნიკური პრობლემის გადაწყვეტის მთელმა სიმძიმემ პოლიტექნიკური ინსტიტუტის მეცნიერთა მხრებზე გადაიარა, რამაც მნიშვნელოვანწილად განაპირობა საინჟინრო დარგის სამეცნიერო სკოლების დაფუძნება და განვითარება.

XX საუკუნის 80-იანი წლების დასაწყისისთვის საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტი ჩამოყალიბდა როგორც ტექნიკური უნივერსიტეტი.

მონოგრაფიაში ასახულია ტექნიკური უნივერსიტეტის იმ ღვაწლმოსილი ადამიანების შესახებ, რომლებმაც დიდი წვლილი შეიტანეს უნივერსიტეტის და ქვეყნის აღმშენებლობაში, ასევე საქართველოში ხელოვნებისა და სპორტის განვითარებაში.

წიგნს თანდართული აქვს ფოტოალბომი.

 

 

 

image-1
დ. გურგენიძე, რ. ხუროძე, დ. გორგიძე, ი. გორგიძე, ა. გრიგოლიშვილი, ნ. იაშვილი, ქ. მახაშვილი

გამოთვლითი ტექნიკა, ავტომატიკა და ციფრული ტექნოლოგიები საქართველოში

უაკ: 681

XX საუკუნის 50-იანი წლების დასაწყისში საქართველოში შეიქმნა გამოთვლითი ტექნიკის, ავტომატიკისა და მართვის სისტემების დარგების ფუნდამენტური და გამოყენებითი პრობლემების გადაწყვეტებისა და მათი მეთოდების დანერგვის სამეცნიერო დაწესებულებები: თბილისის ხელსაწყოთმშენებლობისა და ავტომატიზაციის საშუალებათა სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტი, ავტომატიკისა და ტელემექანიკის, კიბერნეტიკის ინსტიტუტები და სხვა.

ამ პროფილის ორგანიზაციები და საკონსტრუქტორო ბიუროები დაარსდა თბილისსა და რუსთავში, ქუთაისში, გორსა და სოხუმში.

დღის წესრიგში დადგა კადრების მომზადების საკითხი. საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში ენერგეტიკის ფაკულტეტზე შეიქმნა ახალი სპეციალობა: „საწარმოო პროცესების ავტომატიზაცია“. შემდგომ ენერგეტიკის ფაკულტეტს გამოეყო და დამოუკიდებელ სტრუქტურად ჩამოყალიბდა ავტომატიკისა და გამოთვლითი ტექნიკის ფაკულტეტი.

მონოგრაფიაში ასახულია საქართველოში გამოთვლითი ტექნიკის, ავტომატიკისა და მართვის სისტემების ჩამოყალიბებისა და განვითარების ეტაპები. აქვე ნაჩვენებია ახალი ციფრული ტექნოლოგიების დანერგვის პერსპექტივები.